Pedagog specjalny
W naszym przedszkolu pracuje pedagog specjalny Pani mgr Iza Reguła-Baranowska. Prowadzi zajęcia indywidualne i z małą grupą. Kontakt i.regula-baranowska@pm76.elodz.edu.pl.
Kiedy udać się z dzieckiem do specjalisty?
Przebodźcowanie u dzieci w wieku przedszkolnym – jak je rozpoznać i jak pomóc
Współczesne dzieci dorastają w świecie pełnym bodźców – dźwięków, świateł, obrazów, informacji i intensywnych emocji. Dla wielu z nich codzienne funkcjonowanie
w przedszkolu, domu czy przestrzeni publicznej jest naturalnym wyzwaniem rozwojowym. Jednak u części dzieci nadmiar bodźców może prowadzić do tzw. przebodźcowania, które znacząco wpływa na ich samopoczucie, zachowanie i rozwój.
Czym jest przebodźcowanie?
Przebodźcowanie to stan, w którym układ nerwowy dziecka nie radzi sobie z ilością lub intensywnością bodźców, jakie do niego docierają.
Bodźce te mogą być:
- słuchowe (hałas, głośne rozmowy),
- wzrokowe (jaskrawe światła, duża ilość ruchu),
- dotykowe (metki w ubraniach, kontakt fizyczny),
- ruchowe (intensywna aktywność),
- emocjonalne (silne emocje własne lub innych osób).
Dziecko nie robi tego „celowo” – jego reakcje są wynikiem przeciążenia układu nerwowego, a nie złej woli czy braku wychowania.
Objawy przebodźcowania u dzieci
Każde dziecko może reagować inaczej, jednak do najczęstszych sygnałów należą:
- częste wybuchy złości lub płaczu bez wyraźnej przyczyny,
- nadmierna drażliwość, trudności w uspokojeniu się,
- unikanie hałasu, tłumu, niechęć do zajęć grupowych,
- nadwrażliwość na dźwięki, zapachy, dotyk,
- trudności z koncentracją i wykonywaniem poleceń,
- skargi na ból brzucha, głowy, nudności,
- problemy ze snem (trudności z zasypianiem, częste wybudzenia),
- regres w zachowaniu (np. powrót do wcześniejszych etapów rozwoju).
Warto pamiętać, że pojedyncze objawy nie muszą oznaczać problemu, jednak ich częstotliwość i nasilenie powinny zwrócić uwagę dorosłych.
Kiedy udać się do specjalisty?
Konsultacja ze specjalistą jest wskazana, gdy:
- objawy utrzymują się przez dłuższy czas i nasilają się,
- dziecko ma trudności w funkcjonowaniu w przedszkolu lub domu,
- reakcje dziecka są bardzo intensywne i nieadekwatne do sytuacji,
- mimo wsparcia dorosłych dziecko nie potrafi się wyciszyć,
- rodzice czują niepokój i bezradność wobec zachowań dziecka.
Wczesna diagnoza i odpowiednie wsparcie mogą znacząco poprawić komfort życia dziecka
i całej rodziny.
Do jakiego specjalisty warto się zgłosić?
W zależności od trudności dziecka pomocni mogą być:
- psycholog dziecięcy – oceni funkcjonowanie emocjonalne i społeczne,
- pedagog specjalny – pomoże w dostosowaniu środowiska edukacyjnego,
- terapeuta integracji sensorycznej (SI) – zbada przetwarzanie bodźców sensorycznych,
- neurolog dziecięcy lub psychiatra dziecięcy – w razie potrzeby pogłębionej diagnostyki.
Podsumowanie
Przebodźcowanie to coraz częstsze wyzwanie współczesnego dzieciństwa. Uważna obserwacja, zrozumienie potrzeb dziecka oraz odwaga w sięganiu po pomoc specjalisty
to najlepsze, co możemy zrobić, by wspierać jego harmonijny rozwój. Wczesne wsparcie
to inwestycja w przyszłe zdrowie emocjonalne dziecka.
Artykuł został opracowany przez pedagoga specjalnego – mgr Izabelę Reguła-Baranowską
Bibliografia:
- Kranowitz, C. S. (2012). Nie-zgrane dziecko. Dzieci z problemami przetwarzania sensorycznego. Wydawnictwo Harmonia.
– Bardzo praktyczna książka o nadwrażliwości sensorycznej u dzieci (polskie wydanie). - Federowicz, E. (2013). Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w przedszkolu. Wydawnictwo Harmonia.
– Praktyczne wskazówki, jak wspierać dziecko w przedszkolu. - Szeląg, E. (2019). Nadwrażliwość sensoryczna – diagnoza i terapia. Wydawnictwo Harmonia.
– Książka specjalistyczna dotycząca wrażliwości sensorycznej u dzieci.
Artykuł powstał na podstawie w/w bibliografii oraz wiedzy i doświadczenia pedagoga.